Στο Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου 2026 θα παρουσιαστεί η περφόρμανς «Προσωδία» της Νικολίν βαν Χάρσκαμπ (Nicoline van Harskamp) στην Πειραιώς 260.
Προσωδία: Όταν η Τεχνητή Νοημοσύνη συναντά το αρχαίο Έπος
Μια πρωτότυπη θεατρική περφόρμανς που εξερευνά τα όρια μεταξύ ανθρώπινης και τεχνητής ερμηνείας.
Η Υπόθεση
Μια «συνθετική» ηθοποιός με το όνομα Προσωδία, δύο ένσαρκες ηθοποιοί, ένας σκηνοθέτης και ένας παραδοσιακός μουσικός ενώνονται επί σκηνής για να μεταφέρουν το Epic of Siri. Πρόκειται για ένα συγκλονιστικό έπος από τη Νότια Ινδία –που συναγωνίζεται σε έκταση και παλαιότητα την Ιλιάδα– το οποίο εξυμνεί τα κατορθώματα μιας γυναίκας και ζωντανεύει μέσα από το τραγούδι ακόμα και σήμερα.
Καθώς ο θίασος προσπαθεί να συγχρονιστεί, οι χαρακτήρες –άνθρωποι και μη– στοχάζονται πάνω στις τεχνολογίες που υποστηρίζουν τις δεξιότητές τους: την «αδόμενη αφήγηση», την «υποκριτική» και τη «συνθετική ομιλία». Η κεντρική πρόκληση προκύπτει από την αδυναμία της Προσωδίας να κλάψει, μια καλλιτεχνική δυσκολία που απαιτεί λύση, καθώς τα έπη συχνά κορυφώνονται με δάκρυα.
Η Τέχνη πίσω από τον Μηχανισμό
Στην περφόρμανς, τα αρχέγονα μοτίβα λόγου αναδύονται μέσα από τη σύγχρονη τεχνητή νοημοσύνη, αντανακλώντας τον ρυθμό της ανθρώπινης αφήγησης, από την αρχαιότητα έως τον κόσμο των σύγχρονων influencers. Παράλληλα, το έργο αποδομεί τους μύθους γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη που προωθούνται από τα κερδοσκοπικά συμφέροντα.
Για τις ανάγκες της παράστασης, η εικαστική καλλιτέχνις Νικολίν βαν Χάρσκαμπ ανέπτυξε ένα εξειδικευμένο ψηφιακό εργαλείο. Μέσω ενός ασύρματου κουμπιού, οι ηθοποιοί ενεργοποιούν σε πραγματικό χρόνο τις ατάκες του «συνθετικού» συνομιλητή τους. Οι προσωδιακές ποιότητες (τόνος, ένταση, ταχύτητα) είναι μεταβλητές, καθιστώντας κάθε ερμηνεία μοναδική. Με τις πρόσφατες αναβαθμίσεις, η Προσωδία μπορεί πλέον να προσαρμόζει την εκφορά της «ακούγοντας» και ανιχνεύοντας τον παλμό στις φωνές των ανθρώπων επί σκηνής.
Η Προσωδία δεν επιδιώκει να αισθητικοποιήσει ή να μυθοποιήσει την τεχνολογία· αντίθετα, την απογυμνώνει για να αποκαλύψει τα διαχρονικά μοτίβα του ανθρώπινου λόγου.
Ταυτότητα Παράστασης
Σκηνοθεσία – Κείμενο – Σκηνικά: Nicoline van Harskamp
Ερμηνεύουν: Αγγελική Παπούλια, Σοφία Κόκκαλη, Lidewij Mahler
Μουσική σύνθεση – Έγχορδα όργανα – Φωνητικά: Εύη Σεϊτανίδου
Ψηφιακό εργαλείο σκηνής: Alexander Sutherland
Ηχοληψία & Μηχανικός AI: Giuliano Anzani
Παραγωγή: Cross Section Archive (Maria Lalou, Skafte Aymo-Boot), Nicoline van Harskamp
Βοηθός παραγωγής: Νεφέλη Βαρούξη
Casting (Ολλανδία): Nicoline van Harskamp
Casting (Ελλάδα): Maria Lalou
Με την υποστήριξη του Creative Industries Fund (Ολλανδία).
